کارآزمایی بالینیلاغریبوتاکس

بوتاکس معده برای لاغری؛ آیا تزریق داخل معده واقعا وزن را کم می کند؟

یک مطالعه آینده نگر روی ۵۶ بیمار نشان داد تزریق بوتاکس داخل معده همراه با رژیم، به طور میانگین حدود ۹ کیلوگرم کاهش وزن داشت و عارضه جدی گزارش نشد، اما مطالعه گروه کنترل نداشت.

بوتاکس معده برای لاغری؛ آیا تزریق داخل معده واقعا وزن را کم می کند؟

مشخصات پژوهش

ژورنال
Surgery research and practice
نوع پژوهش
کارآزمایی بالینی
انتشار پژوهش
انتشار در بیوتیرا
۲۳ خرداد ۱۴۰۵

تمام محتوای این مقاله خلاصه و برگرفته از یک پژوهش علمی داوری‌شده (peer-reviewed) است که در یک ژورنال معتبر پزشکی منتشر و در پایگاه‌های علمی نمایه شده — نه محتوای تبلیغاتی یا مجلات سلامت زرد. لینک مستقیم به منبع اصلی در پایین همین صفحه موجود است.

فهرست مطالب
  1. بوتاکس معده چیست و چطور قرار است وزن را کم کند؟
  2. این مطالعه چطور انجام شد؟
  3. نتیجه بوتاکس معده برای کاهش وزن چه بود؟
  4. رضایت و عوارض چطور بود؟
  5. چرا نتایج بوتاکس معده هنوز محل بحث است؟
  6. این پژوهش چه چیزهایی را نمی گوید؟
  7. پرسش های رایج

بوتاکس را بیشتر با صاف کردن چین و چروک پیشانی می شناسیم. اما آیا می شود همین ماده را داخل معده تزریق کرد تا اشتها کم شود و وزن پایین بیاید؟ یک مطالعه آینده نگر در ترکیه دقیقا همین سؤال را درباره بوتاکس معده برای درمان چاقی بررسی کرده است.

  • میانگین کاهش وزن حدود ۹ کیلوگرم بود و شاخص توده بدنی حدود ۳ واحد پایین آمد.
  • ۴۹ نفر از ۵۶ بیمار (۸۷٫۵٪) کاهش اشتها و سیری زودرس را گزارش کردند.
  • فقط حدود ۵۳٫۶٪ بیماران از نتیجه راضی بودند.
  • مطالعه گروه کنترل نداشت و همه بیماران رژیم کم کالری هم گرفتند.

بوتاکس معده چیست و چطور قرار است وزن را کم کند؟

سم بوتولینوم نوع آ (Botulinum toxin A) ماده ای است که با کم کردن آزاد شدن یک پیام رسان عصبی به نام استیل کولین، انقباض عضله را ضعیف می کند. همین خاصیت است که در زیبایی برای شل کردن عضلات حالت چهره استفاده می شود.

ایده بوتاکس معده این است که اگر عضلات بخش انتهایی معده (آنتروم) کمتر منقبض شوند، غذا دیرتر از معده خارج می شود. نتیجه احتمالی، احساس پری، سیری زودرس و در نهایت کاهش وزن است. تصور کنید در خروجی یک قیف را کمی تنگ تر کنید؛ مایع مدت بیشتری در قیف می ماند.

این روش با آندوسکوپی و زیر آرام بخشی انجام می شود و برش جراحی ندارد. اگر دوست دارید مقایسه آن را با روش های مشابه ببینید، مقایسه بالن معده و بوتاکس داخل معده دید خوبی می دهد.

این مطالعه چطور انجام شد؟

پژوهش به صورت آینده نگر بین ژانویه و اوت ۲۰۱۹ انجام شد. افراد ۱۸ تا ۶۵ ساله با شاخص توده بدنی بالاتر از ۲۵ وارد مطالعه شدند. زنان باردار و شیرده، افراد دارای بیماری عضلانی یا عصبی عضلانی، حساسیت به این سم، بیماری قلبی عروقی یا زخم معده کنار گذاشته شدند.

بیماران پس از ۶ تا ۱۲ ساعت ناشتایی، تحت آندوسکوپی قرار گرفتند و سم در چند نقطه از دیواره آنتروم معده تزریق شد. وزن و شاخص توده بدنی تا پایان مطالعه، یعنی ۵ ماه، هر ماه اندازه گیری شد.

رژیم غذایی هم بخشی از درمان بود

پس از تزریق، رژیم مایعات توصیه شد و سپس همه بیماران با متخصص تغذیه مشورت کردند و رژیم کم کالری گرفتند. این نکته مهم است، چون جدا کردن اثر بوتاکس از اثر رژیم را دشوار می کند. البته نویسندگان گزارش کرده اند که بین کسانی که رژیم گرفتند و کسانی که نگرفتند، تفاوت آماری معناداری در کاهش وزن دیده نشد.

نتیجه بوتاکس معده برای کاهش وزن چه بود؟

در مجموع ۵۶ بیمار بررسی شدند که ۵۰ نفر زن و ۶ نفر مرد بودند. میانگین سنی شرکت کنندگان ۳۸٫۹۷ سال بود.

شاخصنتیجه
میانگین وزن پیش از تزریق۸۵٫۲۵ کیلوگرم
میانگین وزن پس از تزریق۷۶٫۹۸ کیلوگرم
کاهش شاخص توده بدنیحدود ۳ واحد
زمان رسیدن به بیشترین کاهش وزنبه طور میانگین ۶۰٫۳۹ روز

میانگین کاهش وزن حدود ۹ کیلوگرم بود و ۸۷٫۵٪ بیماران گفتند اشتهایشان کم شده و زودتر سیر می شوند.

نویسندگان بر اساس این مقدار کاهش وزن حدس زده اند که این روش احتمالا برای افراد با چاقی درجه یک مناسب تر است، نه برای چاقی شدید. این برداشت خود پژوهشگران است و در مطالعه به طور جداگانه آزموده نشده است.

رضایت و عوارض چطور بود؟

رضایت بیماران با یک مقیاس ساده امتیازدهی سنجیده شد و حدود ۵۳٫۶٪ آنان راضی بودند. یعنی تقریبا نیمی از بیماران از نتیجه راضی نبودند یا رضایت کامل نداشتند؛ عددی که باید واقع بینانه به آن نگاه کرد.

از نظر ایمنی، عارضه جدی ناشی از آندوسکوپی دیده نشد. تنها یک خونریزی جزئی رخ داد که خودبه خود بند آمد و یک بیمار به دلیل درد شکم و استفراغ مدت بیشتری تحت نظر ماند.

بوتاکس معده فقط یکی از گزینه های غیرجراحی است. برای آشنایی با گزینه ای دیگر، مطلب اسلیو آندوسکوپیک برای چاقی درجه یک و دو را ببینید. در کنار این روش ها، اصول مدیریت چاقی در بزرگسالان هم یادآوری می کند که تغییر سبک زندگی پایه همه درمان هاست.

چرا نتایج بوتاکس معده هنوز محل بحث است؟

خود نویسندگان در بحث مقاله اشاره کرده اند که مطالعات قبلی نتایج متناقضی داشته اند. یک متاآنالیز از کارآزمایی های تصادفی برتری این سم را نسبت به دارونما نشان نداده بود و مطالعه ای دیگر در افراد با چاقی بسیار شدید هم آن را برای کاهش وزن پیش از جراحی مؤثر ندانسته بود.

در همین مطالعه هم بیمارانی بودند که نه وزن کم کردند و نه کاهش اشتها داشتند. مقایسه این یافته با مطالعه دیگری درباره بوتاکس داخل معده نشان می دهد که پاسخ افراد یکسان نیست.

این پژوهش چه چیزهایی را نمی گوید؟

این مطالعه گروه کنترل یا دارونما نداشت، کوتاه مدت بود و همه بیماران رژیم هم دریافت کردند. بنابراین نمی توان با اطمینان گفت چه بخشی از کاهش وزن به خود بوتاکس مربوط است.

  • ماندگاری کاهش وزن پس از پایان اثر سم بررسی نشده است.
  • بیشتر شرکت کنندگان زن بودند.
  • نویسندگان خودشان کارآزمایی های تصادفی بزرگ تر را لازم دانسته اند.

تصمیم برای هر روش درمان چاقی باید پس از ارزیابی کامل توسط پزشک متخصص گوارش یا جراح چاقی گرفته شود.

پرسش های رایج

بوتاکس معده چقدر وزن کم می کند؟

در این مطالعه میانگین کاهش وزن حدود ۹ کیلوگرم بود، اما همه بیماران وزن کم نکردند و رژیم کم کالری هم بخشی از برنامه بود.

آیا بوتاکس معده عارضه دارد؟

در این مجموعه عارضه جدی ناشی از آندوسکوپی دیده نشد و فقط یک خونریزی جزئی خودبه خود بند آمد. با این حال این روش نیاز به آرام بخشی و آندوسکوپی دارد و باید توسط پزشک متخصص انجام شود.

بوتاکس معده برای چه کسانی مناسب است؟

نویسندگان حدس زده اند که برای چاقی درجه یک مناسب تر باشد، اما این موضوع هنوز اثبات نشده و انتخاب روش باید با پزشک باشد.

نتیجه گیری

در این مطالعه آینده نگر روی ۵۶ بیمار، تزریق بوتاکس داخل معده همراه با رژیم به کاهش وزن حدود ۹ کیلوگرم و کاهش اشتها در بیشتر بیماران منجر شد و عارضه جدی دیده نشد. نبود گروه کنترل، پیگیری کوتاه و نتایج متناقض مطالعات قبلی یعنی این روش هنوز به شواهد قوی تری نیاز دارد.

منبع اصلی پژوهش

Kaya B, Esen Bulut N, Fersahoglu M. Is Intragastric Botulinum Toxin A Injection Effective in Obesity Treatment?. Surgery research and practice. 2020.

این مقاله بر اساس منبع علمی اصلی تهیه و بازبینی شده و جنبه آموزشی دارد؛ جایگزین مشاوره با پزشک نیست.

دیدگاه ها

هنوز دیدگاهی ثبت نشده است. اولین نفر باشید.

    دیدگاه خود را بنویسید

    ارسال لینک و آدرس سایت در دیدگاه ها مجاز نیست.

    مقالات مرتبط

    همه مقالات لاغری ←
    مقاله پژوهشیلاغری

    بوتاکس معده یا بالن معده؛ کدام برای چاقی خفیف بهتر است؟

    یک مطالعه آینده نگر روی ۱۷۶ بیمار نشان داد بالن معده کیلوگرم بیشتری کم می کند، اما تزریق بوتاکس داخل معده برای چاقی خفیف عوارض بسیار کمتری دارد.

    Saudi journal of gastroenterology : official journal of the Saudi Gastroenterology Association, 2022
    مقاله مروریلاغری

    بالون معده برای لاغری؛ چطور کار می کند و برای چه کسی مناسب است؟

    یک مقاله مروری بالون داخل معده را روشی موقت و کم تهاجمی برای چاقی خفیف معرفی می کند که با پر کردن فضای معده، سیری زودرس ایجاد می کند. در اجماع برزیلی، میانگین کاهش وزن اض…

    Minimally invasive therapy & allied technologies : MITAT : official journal of the Society for Minimally Invasive Therapy, 2021
    کارآزمایی تصادفیلاغری

    تیرزپاتاید چطور وزن را کم می کند؟ نگاهی به متابولیسم و سوزاندن چربی

    پژوهشی در مجله Cell Metabolism سازوکار کاهش وزن با تیرزپاتاید را بررسی کرد: در انسان، اشتها و کالری دریافتی کمتر شد و بدن بیشتر چربی سوزاند، اما سازگاری متابولیک تغییری ن…

    Cell metabolism, 2025