جای جوش فرورفته از آن مهمان های سمجی است که حتی بعد از رفتن جوش ها سال ها روی صورت می ماند. لیزر فرکشنال CO2 یکی از استانداردترین درمان های آن است، اما قرمزی و دوره نقاهت بعدش کم نیست. یک کارآزمایی بالینی در کره پرسید: اگر بعد از لیزر، ژل حاوی اگزوزوم های سلول های بنیادی چربی بزنیم، چه اتفاقی می افتد؟
- نیمه ای از صورت که ژل اگزوزوم گرفت بهبود بیشتری داشت: کاهش ۳۲٫۵٪ در امتیاز جای جوش در برابر ۱۹٫۹٪.
- قرمزی پس از لیزر در این سمت خفیف تر و دوره نقاهت کوتاه تر بود.
- مطالعه تصادفی، دوسوکور و «نیمه صورت» روی ۲۵ بیمار بود.
- تعداد کم شرکت کنندگان و پیگیری کوتاه، مهم ترین محدودیت ها هستند.
اگزوزوم چیست و چرا وارد درمان جای جوش شده است؟
اگزوزوم ها (exosomes) کیسه های بسیار ریزی با دیواره چربی هستند که تقریباً همه سلول ها آن ها را می سازند. قطرشان حدود ۳۰ تا ۲۰۰ نانومتر است و کارشان جابه جا کردن پروتئین و مواد ژنتیکی بین سلول هاست؛ چیزی شبیه «پیک های نامه رسان» که پیام یک سلول را به سلول دیگر می رسانند.
پژوهشگران توضیح می دهند که بخش مهمی از اثر ترمیمی سلول های بنیادی از همین پیام رسانی ناشی می شود. استفاده مستقیم از سلول بنیادی مشکلاتی مثل دشواری کنترل کیفیت و نگرانی از تشکیل تومور دارد. اما اگزوزوم ها «بدون سلول» هستند و به همین دلیل گزینه ای جذاب تر به نظر می رسند. اگر می خواهید تصویر کامل تری از این حوزه داشته باشید، سازوکار و کاربردهای اگزوزوم در پوست و زیبایی را ببینید.
لیزر فرکشنال CO2 چه مشکلی دارد که به کمک نیاز داشته باشد؟
لیزر فرکشنال CO2 ستون های بسیار ریزی از آسیب کنترل شده در پوست ایجاد می کند تا پوست خودش را بازسازی کند. به گفته نویسندگان، این لیزر اکنون درمان استاندارد جای جوش آتروفیک (فرورفته) است.
مشکل اینجاست که بیماران اغلب بهبود بیشتری می خواهند و در دوره ترمیم پس از لیزر هم با عوارضی مثل قرمزی و تورم کنار می آیند. به همین دلیل پژوهشگران دنبال یک «درمان کمکی» بودند که هم نتیجه را بهتر کند و هم ترمیم را سریع تر. مقایسه لیزر با روش های دیگر را هم می توانید در مرور بین المللی دستگاه های انرژی برای جای جوش دنبال کنید.
این کارآزمایی چطور طراحی شد؟
این یک مطالعه آینده نگر، تصادفی، دوسوکور و «نیمه صورت» (split-face) بود که ۱۲ هفته طول کشید. در طراحی نیمه صورت، هر بیمار شاهد خودش است: یک طرف صورت درمان آزمایشی می گیرد و طرف دیگر درمان مقایسه ای. این کار تفاوت های فردی مثل نوع پوست و سبک زندگی را خنثی می کند.
- شرکت کنندگان: ۲۵ بیمار کره ای (۱۸ مرد و ۷ زن) با جای جوش فرورفته، در بازه سنی ۱۹ تا ۵۴ سال.
- درمان: ۳ جلسه لیزر فرکشنال CO2 روی کل صورت با فاصله ۳ هفته.
- پس از لیزر: یک طرف صورت ژل اگزوزوم و طرف دیگر ژل کنترل (بدون اگزوزوم)، به صورت تصادفی.
- پیگیری: ۶ هفته پس از آخرین جلسه.
نه بیماران و نه پژوهشگران نمی دانستند کدام طرف چه ژلی گرفته است. دو متخصص پوست هم بدون اطلاع از گروه ها، عکس ها را امتیازدهی کردند. معیار اصلی، امتیاز ECCA بود؛ مقیاسی بالینی که بر اساس نوع و تعداد جای جوش ها (مثل نوع یخ شکن، جعبه ای و موجی) نمره می دهد.
نتیجه: ژل اگزوزوم چقدر به بهبود جای جوش کمک کرد؟
در پایان پیگیری، امتیاز جای جوش در سمتی که ژل اگزوزوم گرفته بود ۳۲٫۵٪ کاهش یافت، در حالی که این رقم در سمت کنترل ۱۹٫۹٪ بود؛ تفاوتی که از نظر آماری معنادار بود.
به زبان ساده، هر دو طرف صورت از لیزر سود بردند، اما طرفی که اگزوزوم گرفت جلوتر بود. یادتان باشد که هر دو نیمه لیزر یکسان گرفته بودند؛ پس تفاوت را می توان به ژل پس از لیزر نسبت داد.
عوارض و دوره نقاهت چه تغییری کرد؟
شاید برای خیلی ها این بخش حتی جذاب تر باشد. قرمزی ناشی از درمان در سمت اگزوزوم خفیف تر بود و «زمان از کار افتادگی» (downtime)، یعنی مدتی که بیمار احساس می کرد درمان روی زندگی روزمره اش اثر گذاشته، کوتاه تر گزارش شد.
نویسندگان نتیجه گرفته اند که ترکیب این ماده با دستگاه های لایه برداری پوست می تواند هم بر اثربخشی و هم بر ایمنی درمان جای جوش آتروفیک اثر هم افزا داشته باشد. برای مقایسه، روش های کم تهاجمی تر مثل میکرونیدلینگ به تنهایی برای جای جوش هم شواهد خودشان را دارند.
محصولات «اگزوزوم» در بازار زیبایی فراوان شده اند، اما کیفیت و خلوص آن ها یکسان نیست. در این مطالعه اگزوزوم های بسیار خالص سازی شده در شرایط کنترل شده بالینی استفاده شدند. پیش از هر درمانی با متخصص پوست مشورت کنید.
این پژوهش چه چیزهایی را نمی گوید؟
تعداد شرکت کنندگان فقط ۲۵ نفر بود و به گفته خود نویسندگان، حجم نمونه بر اساس امکان پذیری تعیین شده، نه محاسبه توان آماری. همه بیماران کره ای بودند.
- پیگیری فقط ۶ هفته پس از آخرین جلسه بود؛ ماندگاری طولانی مدت نتایج مشخص نیست.
- بیشتر شرکت کنندگان مرد بودند و نتایج در همه انواع پوست بررسی نشده است.
- این مطالعه یک محصول مشخص و خالص سازی شده را آزمایش کرده و نتایج را نمی توان به همه محصولات اگزوزوم تعمیم داد.
پرسش های رایج
آیا اگزوزوم جای جوش را درمان می کند؟
در این مطالعه اگزوزوم به تنهایی آزمایش نشد؛ بلکه به عنوان درمان کمکی پس از لیزر فرکشنال CO2 به کار رفت و بهبود جای جوش را از ۱۹٫۹٪ به ۳۲٫۵٪ رساند.
اگزوزوم دوره نقاهت لیزر را کوتاه تر می کند؟
در این کارآزمایی، سمتی از صورت که ژل اگزوزوم گرفت قرمزی خفیف تر و دوره نقاهت کوتاه تری داشت. برای تأیید این یافته مطالعات بزرگ تری لازم است.
چند جلسه لیزر برای جای جوش لازم است؟
در این پژوهش بیماران ۳ جلسه لیزر با فاصله ۳ هفته گرفتند، اما تعداد جلسات مناسب برای هر فرد را باید متخصص پوست تعیین کند.
دیدگاه ها
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است. اولین نفر باشید.